T.C. KIZILCABÖLÜK BELEDİYESİ

“HERACLEİA HİERONU” AYAKLANIYOR!

Beldemizdeki anıtsal yapı “Heracleia Hieronu”nun turizme kazandırılması için yapılan çalışmalar Denizli valisi Abdülkadir Demir’in talimatlarıyla hızlandı. (Haberin detayı için devamını oku' yu tıklayın).

Eski çağ eserlerinden ve daha çok Roma tarzında olan bu anıtsal yapı kalıntısı Kızılcabölük kasabası 1 km kuzey doğusunda yer almakta olup, tapınak yeri ve bazı kısımları haricindeki yerler tamamen yıkık durumdadır. Kuzey güney doğrultusunda uzanan höyük tepesi üzerinde yer alan kalıntılar; büyük boyutlu taşlar üzerinde olup, Herakles adına oluşturulmuş anıtsal bir mezar yapısına ait kabartmalardır.

Kabartmaların konuları: Artemis, Apollon, Heracles, Dionysos, Nehir tanrısı Tmolos Pan vb. dir. Canlı insan figürleri arasında anne, baba ve çocukların bulunduğu dini töreni andıran bir topluluk, bir Klıne’nin başında bir çok kadın, oturan ve ayakta duran figürler, bir adamı taşlık bir bölgede bulunan kişilerle gösteren bir rölyef, ayakta duran Tanrıça Hera ve yenilmiş bir adamın yanında yay ile uğraşan bir diğer adam rölyefi, ayakta duran bir adam ile bir ağacın önündeki 4 sığır rölyefidir. Canlı figürler arasında tanrılarda bulunmaktadır. Afrodit, kucağı ve bacakları örtülü, üst bedeni açıkta olarak, Eros baş aşağı duran delfin tarafından eşlik edilmektedir.

Herakles, çenesinin altında düğümlenmiş bir aslan postu ve sol elinde Hesperides Ağacından aldığı elmalarla görülmektedir. Artemis dişi geyik üzerinde gösterilmiştir. Bir çok görüntü efsanevi veya tarihi savaşları temsil etmektedir. Üslup olarak Roma dönemine aittirler.

Heracleia Hieronu’nda Müze müdürlüğü tarafından 1994-96 yıllarında kazı yapılarak düzenleme çalışmaları yapılmıştı. Kabartmalar tel örgü içine alınmış, ışıklandırması gerçekleştirilmişti.

24 saat görevli güvenlik gurubuyla Koruma altına alınan bu bölgede 2010 yılında Denizli Müze Müdürlüğü ile Kızılcabölük Belediyesi arasında yapılan bir protokolle gerekli izinler alınarak bir çalışma yapıldı. Bilindiği gibi İtalya Salento Üniversitesi (Lecce) öğretim üyesi, Pamukkale Hierapolis Antik Kenti İtalyan Kazı Heyeti Başkanı Ord. Prof. Dr. Francasco D'andria ve ekibi Pamukkale 2010 yılı kazı çalışma programını tamamladıktan sonra müze müdürlüğü kontrolünde Denizli’nin Kızılcabölük kasabasındaki bu bölgede çalışmalar yapmıştı.

Denizli müze müdürü Hasan Hüseyin Baysal ve İzmir rölüvantlar müdürlüğü uzmanlarından Güzide Toptamış ve beraberindekiler Heracleia Hieronu’nda incelemelerde bulundular.

Heracliea Hieronu ile ilgili yol haritasının çizileceği bir çalışmanın en kısa zamanda hazırlanacağı ve ilgili makamlara sunulacağı yetkililer tarafından ifade edildi.

Denizli Valisi Abdülkadir Demir, göreve başladıktan kısa bir zaman sonra il daire müdürleri ile birlikte Kızılcabölük’e gitmiş Heracleia Hieronu’nda incelemeler yapmıştı. Verdiği talimatla anıtsal yapı ile ilgili çalışmaların hızlandırılmasını istemişti.

Kızılcabölük Belediye Başkanı Abdülkadir Uslu, Kızılcabölük’teki anıtsal yapının mimari açıdan da önemli olduğunu hatırlatarak; “Heraklia Hieronu, yörenin turizm potansiyelini artıracak bir kültür mirasıdır.” Dedi.

Yapılan çalışmanın bir ön çalışma olduğunu, hedeflerinin anıtsal yapının ayağa kaldırılması olduğunu ifade eden Uslu: “2010 yılında Denizli Müze müdürlüğü ile yaptığımız bir protokolle, gerekli izinleri alarak bir çalışma yapılmıştı. Sayın valimiz Abdülkadir Demir beyin göreve başlamasıyla birlikte verdiği talimatlarıyla çalışma arzuladığımız yönde ivme kazandı. Hedef; bir tarih mirası olan bu bölgenin turizme kazandırılarak, ziyarete açılmasıdır. Uzmanların farklı mimari yapısı ve sanatsalçalışmaları barındırması yönünden de fazla örneği olmadığını belirttikleri bu tapınağın önemli bir bölümü toprak üzerinde. İnşallah başlatılan bu çalışmalar kesintisiz devam eder, valimizin ve ilgili makamların desteği devam eder de; böylesine önemli bir kültür mirası ziyarete açılır, turizme kazandırılır.

Leodikya, Hieropolis ile Afrodisias antik kentleri ulaşım yolu merkezinde yer alan bu anıtsal yapı bulunduğu coğrafik konum itibari ile de yörenin turizm değerini artıracak ve yörenin ekonomisine katkıda bulunacaktır.

Leodikya, Hieropolis ile Afrodisias antik kentleri’nin yanısıra Tavas ve Barza ovasında yer alan HERACLEA SALBASE, APOLLONİA, SEBASTAPOLİS, BARZA, ALTINOVA (Tilkilli) HÖYÜĞÜ, SU KEMERLERİ, KEÇELİLER HÖYÜĞÜ, BADEM BELENİ TÜMÜLÜSÜ, KIZILCABÖLÜK HANÖNÜ CAMİİ, TAVAS SOFULAR KÖYÜ CAMİİ, OVACIK KÖYÜ ÇARŞI CAMİİ vb. arasında oluşturulacak “Turizm Güzergahı Zinciri”nin en güçlü halkalarından biri olacaktır.” dedi.

Belediye Başkanı Uslu, bu düşüncelerinin gerçekleşmesi ile birlikte Kızılcabölük’te halen 600 yıllık geleneklerle üretilen el dokuma ürünlerinin ve Kızılcabölük doğa yapısının tanıtımı ile pazarlanmasına da katkı sağlayacağını düşündüklerini anlattı.

“Heracleia Hieronu”

Heracleia Salbace Antik Kenti’nin yaklaşık 4 km doğusunda, bugünkü Kızılcabölük Kasabası’nın (Denizli-Tavas) 1 km kadar kuzeydoğusunda, Ören Sırtı ve Kocapınar Mevkii denilen yörede bulunan anıtsal yapıdır. Çevresinde antik yerleşim izleri bulunur.

Hieron, antik coğrafyada belirtilen Karia ve Phrigya bölgelerini ayıran Antik Salbacos dağları (bugünkü adı Karcı ve Babadağ) güneye bakan eteğinde, ovaya doğru dik inen tepeler üzerinde bulunmaktadır.

Hieron’un bulunduğu yer, Ören Sırtı Mevkii’nde; iki tarafı güney-kuzey doğrultusundaki vadiler arasında kalan yüksekçe bir tepe üzerindedir. Tepenin doğusunda, batısında, güneyinde yer yer bazı yapılara ait temel izleri ile tuğla ve çanak-çömlek parçaları görülmektedir. Yüzeyde Hieron’a ait arşitrav parçaları, friz parçaları, dikdörtgen prizma şeklinde, üzerleri mitolojik kabartmalarla işlenmiş büyük blok parçalar yer alır. Kabartmalar Artemis, Heracles, Pan, Dionysos, Menad vb.. gibi tanrı ve tanrıçaların mitolojik betimlemelerini anlatmaktadır.

Hieron yapısına ait bu kabartmaların temel izleri yüzeyde görülmemektedir. Ancak, üst yapı ve çevresini süsleyen mimari elemanları iye kabartmalarına ait parçaları yüzeyde görmek mümkündür. Hieron’un yapı malzemesinin tamamında mermer kullanılmıştır.

Yapının Hieron olarak adlandırılmasının nedeni; tanrı Herakles’e ithafen kurulmuş olan bugünkü Kızılcabölük Vakıf Köyü bitişiğindeki Heracleia Salbacos Antik Kenti’nin yüzeyde bu denli güzel kabartmaları olan izlerine rastlanılmamıştır. Heracleia Antik Kenti’nin yaklaşık 4 km doğusunda, tamamen mermer malzeme kullanılarak inşa edilen ve yüzeyde görülebilen kabartmaların tamaen Heracles ve diğer tanrılar ile ilgili mitolojik sahnelerden meydana gelmesi, Heracleia Antik Kenti’nin kurucusu tanrı Heracles’e izafeten yapılmış bir mabet olması ihtimalini kuvvetlendirmektedir. Bu nedenle yüzeydeki kabartmalar ve çevresinde yer yer görülen doku izleri “ Heracleia Hieronu” olarak adlandırılmıştır.

Hieron ile Heracleia Kenti arasında bugün dahi kullanılan antik yol izlerini takip etmek mümkündür. Heracleia’nın Stadium’u yanından itibaren modern asfaltı bir süre izleyen antik yol, Kızılcabölük Kasabası’nın kuzeyinden geçerek, Hieron’a ulaşır. Yol bazı yerlerde çalılık ve bitki örtüsü ile kaplı olup, kullanılan bölümleri ise yaklaşık 6 m genişliğe ulaşır. Kent ile Hieron arasında ulaşım sağlayan yol, gerek atlı, gerekse arabalı ulaşımı sağlayacak şekilde dik olmayan bir özelliğe sahiptir. Hieron’dan sonra antik yolun devam ettiğini görürüz. Kuzey-doğu doğrultusunda devam eden antik yolun Laodikeia’ya kadar ulaştığı ve bu güzergâhın günümüzde hala kullanıldığı bilinmektedir.

Roma ve Bizans dönemleri kültürlerini yansıtan Hieron yapısı, üslup olarak Roma Dönemi karakteri gösterir.

Paylaşabilirsiniz...